İş vaxtından artıq iş: hədlər və ödəniş qaydası
İş vaxtından artıq iş istisna hal sayılır. O, işəgötürənin əmri və işçinin razılığı ilə tətbiq olunur (maddə 99.1) və yalnız qanunda sadalanan hallarda mümkündür: qəzalar, təbii fəlakətlər, kommunal sistemlərdə nasazlıqlar, başa çatdırılmamış texnoloji proseslər, növbəni əvəz edəcək işçinin gəlməməsi və s. (maddə 101.1).
Hədlər (maddə 99–100)
- Ardıcıl iki iş günü ərzində ən çox 4 saat.
- Ağır və zərərli əmək şəraitində iki gün ərzində ən çox 2 saat.
- Xüsusilə ağır və zərərli sahələrdə iş vaxtından artıq iş qadağandır.
Kimi cəlb etmək olmaz və ya məhduddur?
- 18 yaşınadək işçilər — qadağandır (maddə 254).
- Hamilə qadınlar, 14 yaşınadək və ya əlil uşağı olan qadınlar — yalnız yazılı razılıqla. Hamilə qadınlar və 3 yaşınadək uşağı olan qadınlar üçün həkim rəyi də tələb olunur (maddə 242).
Ödəniş (maddə 165)
- Vaxtamuzd sistemdə — saatlıq tarif maaşının ən azı ikiqat məbləğində.
- İşəmuzd sistemdə — tam işəmuzd haqqı üstəgəl eyni dərəcəli vaxtamuzd işçinin azı saatlıq tarif maaşı.
- Əmək və ya kollektiv müqavilədə daha yüksək məbləğ müəyyən edilə bilər.
- İş vaxtından artıq işin əvəzinə istirahət vaxtı vermək olmaz.
Nümunə
Aylıq vəzifə maaşı 1 216 manat, həmin ayın norma iş saatı 160 olan işçinin saatlıq tarif maaşı 7,60 manatdır. 6 saat iş vaxtından artıq işə görə ona ən azı 6 × 7,60 × 2 = 91,20 manat əlavə ödənilməlidir. Saatlıq tarifin hesablanma qaydası şirkətin əmək haqqı siyasətindən asılı ola bilər. Nümunə yalnız prinsipi göstərir.
İşəgötürən hər işçinin faktiki işlədiyi vaxtın və iş vaxtından artıq işin dəqiq uçotunu aparmalıdır (maddə 102).
Bu yazı Əmək Məcəlləsinin 5 iyun 2026-cı il redaksiyasına əsaslanır və məlumat xarakterlidir, hüquqi məsləhət deyil. Mürəkkəb hallarda qanunun aktual mətninə və ya hüquqşünasa müraciət edin.
Mənbələr
- Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsi — maddə 99–102, 165, 242, 254(yeni pəncərədə açılır)e-qanun.az · 05.06.2026 redaksiyası